Gıdalarda Tatlandırıcı Olarak Kullanılan Katkı Maddeleri

Gıdalarda hangi tatlandırıcı katkı maddeleri kullanılır? Gıdalarda kullanılan tatlandırıcılar. Tatlandırıcı gıda katkı maddeleri nelerdir?

Bu yazımızda yer alan konular; Gıdalarda hangi tatlandırıcı katkı maddeleri kullanılır, gıdalarda kullanılan tatlandırıcılar nelerdir, ratlandırıcı gıda katkı maddeleri hangileridir, tatlandırıcıların sağlığımıza yan etkileri nelerdir?

 

Avrupa Birliği Komisyonu tarafından gıdalarda katkı maddesi olarak kullanımına izin verilen Tatlandırıcıların listesi aşağıda yer almaktadır.

 

 

 

 

                      Avrupa Birliği Ülkelerinde Kullanımı Serbest Olan Gıda Katkı Maddeleri Listesi

 

 

TATLANDIRICILAR

 

ENumarası

İsim

Kullanımına İzin Verilen Maksimum Miktar

Kabul edilebilir günlük alım miktarı

Elde Edildiği Kaynak
(Doğal / Yapay)

Kullanıldığı Gıdalar

Yan Etkileri

E620

Glutamik asit

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 10 g/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Proteinin temel yapıtaşını oluşturan doğal bir aminoasittir. Ticari olarak, bakteri fermantasyonu yolu ile melasdan elde edilir. Aynı zamanda gluten veya soya proteini gibi sebze proteinlerinden de elde edilir. Glutamik asit ve glutamatlar bütün proteinlerde bulunurlar. Serbest glutamatlar ise olgunlaşmış peynir, süt, domates ve sardalyada yüksek konsantrasyonlarda bulunurlar.

Glutamik asit ve glutamatlar özel umami tadlara sahiptirler ve başka birçok lezzetleri de arttırmaya yönelik katkı sağlarlarken o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da azaltmış olurlar. Birçok farklı üründe kullanılır.

Glutamatlar hakkında birçok yan etki bildirilmesine karşın bu iddialar henüz bilimsel olarak kanıtlanmamıştır.

E621

Mono sodyum glutamat

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 10 g/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Proteinin temel yapıtaşını oluşturan doğal bir amino asit olan glutamik asidin sodyum, potasyum, kalsiyum, amonyum ve magnezyum tuzlarıdırlar. Ticari olarak, bakteri fermantasyonu yolu ile melasdan elde edilir. Aynı zamanda gluten veya soya proteini gibi sebze proteinlerinden de elde edilir. Glutamik asit ve glutamatlar bütün proteinlerde bulunurlar. Serbest glutamatlar ise olgunlaşmış peynir, süt, domates ve sardalyada yüksek konsantrasyonlarda bulunurlar.

Glutamik asit ve glutamatlar özel umami tadlara sahiptirler ve başka birçok lezzetleri de arttırmaya yönelik katkı sağlarlarken o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da azaltmış olurlar. Birçok farklı üründe kullanılmaktadır. Magnezyum Glutamat sadece düşük sodyumlu et ürünlerinde kullanılır.

Glutamatlar hakkında birçok yan etki bildirilmesine karşın bu iddialar henüz bilimsel olarak kanıtlanmamıştır.

E622

Mono potasyum glutamat

E623

Kalsiyum glutamat

E624

Amonyum glutamat

E625

Magnezyum glutamat

E626

Guanilik asit

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Hücre içindeki genetik taşıyıcı moleküllerden bir tanesi olan RNA' nın parçası olan doğal bir asittir. Dolayısıyla, tüm canlı organizmalardaki bütün hücrelerde bulunur. Ticari olarak maya özünden ve sardalyadan elde edilir.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan guanilik asit ve guanilatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok farklı üründe kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler guanilik asit ve guanilatlardan uzak durmalıdır. Guanilatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde guanilatlardan uzak durmalıdır.

E627

Sodyum guanilat

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Guanilik asidin sodyum tuzudur. Hücre içindeki genetik taşıyıcı moleküllerden bir tanesi olan RNA' nın parçası olan doğal bir asittir. Dolayısıyla, tüm canlı organizmalardaki bütün hücrelerde bulunur. Ticari olarak maya özünden ve sardalyadan elde edilir.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan guanilik asit ve guanilatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok farklı üründe kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler guanilik asit ve guanilatlardan uzak durmalıdır. Guanilatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde guanilatlardan uzak durmalıdır.

E628

Di-potasyum guanilat

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Guanilik asidin potasyum tuzudur. Hücre içindeki genetik taşıyıcı moleküllerden bir tanesi olan RNA' nın parçası olan doğal bir asittir. Dolayısıyla, tüm canlı organizmalardaki bütün hücrelerde bulunur. Ticari olarak maya özünden ve sardalyadan elde edilir.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan guanilik asit ve guanilatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok üründe, çoğunlukla da düşük-tuz/sodyumlu ürünlerde kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler guanilik asit ve guanilatlardan uzak durmalıdır. Guanilatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde guanilatlardan uzak durmalıdır.

E629

Kalsiyum guanilat

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Guanilik asidin kalsiyum tuzudur. Hücre içindeki genetik taşıyıcı moleküllerden bir tanesi olan RNA' nın parçası olan doğal bir asittir. Dolayısıyla, tüm canlı organizmalardaki bütün hücrelerde bulunur. Ticari olarak maya özünden ve sardalyadan elde edilir.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan guanilik asit ve guanilatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok üründe, çoğunlukla da düşük-tuz/sodyumlu ürünlerde kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler guanilik asit ve guanilatlardan uzak durmalıdır. Guanilatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde guanilatlardan uzak durmalıdır.

E630

İnosinik asit

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Çoğunlukla hayvanlarda bulunan doğal bir asittir. Ticari olarak etten ya da balıktan (sardalyalardan) elde edilir. Şekerlerin bakteriyel fermantasyonu ile de üretilebilir.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan inosinik asit özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok üründe kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler inosinik asit ve inosinatlardan uzak durmalıdır. İnosinatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde inosinatlardan uzak durmalıdır.

E631

Sodyum inosinat

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Çoğunlukla hayvanlarda bulunan doğal bir asit olan İnosinik asitin sodyum tuzudur. Ticari olarak etten ya da balıktan (sardalyalardan) elde edilir. Şekerlerin bakteriyel fermantasyonu ile de üretilebilir.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan inosinik asit ve inosinatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok üründe kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler inosinik asit ve inosinatlardan uzak durmalıdır. İnosinatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde inosinatlardan uzak durmalıdır.

E632

Di-potasyum inosinat

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Çoğunlukla hayvanlarda bulunan doğal bir asit olan İnosinik asitin potasyum tuzudur. Ticari olarak etten ya da balıktan (sardalyalardan) elde edilir. Şekerlerin bakteriyel fermantasyonu ile de üretilebilir.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan inosinik asit ve inosinatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok üründe çoğunlukla da düşük-sodyum/tuzlu ürünlerde kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler inosinik asit ve inosinatlardan uzak durmalıdır. İnosinatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde inosinatlardan uzak durmalıdır.

E633

Kalsiyum inosinat

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Çoğunlukla hayvanlarda bulunan doğal bir asit olan İnosinik asitin kalsiyum tuzudur. Ticari olarak etten ya da balıktan (sardalyalardan) elde edilir. Şekerlerin bakteriyel fermantasyonu ile de üretilebilir.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan inosinik asit ve inosinatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok üründe çoğunlukla da düşük-sodyum/tuzlu ürünlerde kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler inosinik asit ve inosinatlardan uzak durmalıdır. İnosinatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde inosinatlardan uzak durmalıdır.

E634

Kalsiyum ribonükleotidler

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Guanilik ve inosinik asitin kalsiyum tuzlarının karışımıdır.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan guanilatlar ve inosinatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok üründe çoğunlukla da düşük-sodyum/tuzlu ürünlerde kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler guanilatlardan ve inosinatlardan uzak durmalıdır. Guanilatlar ve inosinatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde bu maddelerden uzak durmalıdır.

E635

Di-sodyum ribonükleotidler

QS (çeşnili maddeler ve lezzet vericiler), 500 mg/kg (tüm gıda maddeleri)

Belirlenmemiştir

Guanilik ve inosinik asitin sodyum tuzlarının karışımıdır.

Lezzet zenginleştirici özelliği olan guanilatlar ve inosinatlar özel umami tadlara sahip değildirler fakat başka birçok lezzetleri arttırmaya yönelik katkı sağlarlar ve o üründe ihtiyaç duyulan tuz miktarını da düşürmüş olurlar. Birçok üründe çoğunlukla da düşük-sodyum/tuzlu ürünlerde kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonları düşük olması nedeniyle yan etkisi görülmez. Ancak astımı olan kişiler guanilatlardan ve inosinatlardan uzak durmalıdır. Guanilatlar ve inosinatlar, pürinlere metabolize olması nedeniyle gut rahatsızlığı yaşayan kişilerde bu maddelerden uzak durmalıdır.

E640

Glisin ve sodyum glisinat

QS

Belirlenmemiştir

Proteinin temel yapı taşı olan doğal bir amino asittir. Çoğunlukla jelatinden kısmen de sentetik olarak üretilir.

Fırıncılık ürünlerinde ekmek zenginleştiricisi olarak kullanılan ve mayalar için besleyici olan bir maddedir.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonlarda bilinen yan etkisi yoktur.

E650

Çinko Asetat

1000 mg/kg (sakız)

 

Asetik asidin çinko tuzudur.

Sakızlarda lezzet geliştirici ve nefes tazeleyici olarak kulllanılır.

 

(1)

Jelleştirilmiş gıdalarda kullanılamaz.

(2)

Tekrar sulandırılmak üzere hazırlanan, suyu alınmış gıdalarda kullanılamaz.

(3)

Dolgulu şekelermelerde kullanılamaz.

mg/kg

Herhangi bir gıda maddesinin 1 kg ağırlığı için kullanılabilicek maksimum ağırlıktaki gıda katkı maddesinin mg cinsinden değeri. (Örnek: 50 mg/kg izin verilen Gıda Katkı Maddesi, 0,5 kg ağırlığındaki bir gıdada bulunması gerekn katkı maddesi miktarı en fazla 25 mg (0,5x50=25 mg)'dır.

QS

Quantum Satis; Katkı maddesinin besine katılacağı maksimum düzey belirtilmemiştir. Kullanımı miktara bağlı olmadan güvenli kabul edilen gıda katkı maddeleri için verilir.

yemekkulubum.com Tablo 3-14 – Avrupa Birliği Ülkelerinde Kullanımı Serbest Olan Gıda Katkı Maddeleri Listesi - Tatlandırıcılar

Kaynak 1 : EU Commision Regulation, No: 1129/2011, Official Journal of the Eurpoen Union, L295, Volume 54, 2011,November 12th.

Kaynak 2 : Codex Alimantarius Commision, Class Names and the International Numbering System for Food Additives, CAC/GL 36-1989

Kaynak 3 :  Türk Gıda Kodeksi, Gıda Katkı Maddeleri Yönetmeliği,

Kaynak 4 : www.food-info.net

 

Hazırlayan: Gıda Müşavirim

Top